به نام خدا دوستان سلام من سعید کردی زاده هستم، کارشناس ارشد مکانیک و در این ویدیو قصد دارم در مورد آزمایش های ماهیانه آنالیز روغن توربین، مطالبی را با شما به اشتراک بگذارم.
در این فیلم 3 دقیقه ای درباره آزمایش های ماهیانه آنالیز روغن توربین به این سولات پاسخ داده خواهد شد:
- استانداردهای توربین سازهای مختلف در مورد آنالیز روغن توربین چیست؟
- آزمایشگاههای مرجع آنالیز روغن توربین چه لیستی را پیشنهاد داده اند؟
- بهترین لیست آزمایش جهت پایش وضعیت روغن توربین چیست؟
آزمایش های آنالیز روغن توربین
در آغاز این مقاله آزمایشهای پیشنهادی آزمایشگاههای مرجع و تراز اول جهان درخصوص آنالیز روغن توربین معرفی میشود. در ادامه زمان تناوب آنالیز روغن توربین تعیین میگردد. به بیان سادهتر در این مقاله سعی شده به این دو سؤال مهم پاسخ داده شود: چه پارامترهایی از روغن توربین به پایش وضعیت و انجام آزمایش نیاز دارد؟ و هر چند ماه لازم است از روغن توربین نمونهگیری شود و به آزمایشگاه ارسال گردد؟ در پایان با استناد به اظهارنظر استاندارد ASTM D 4378 بهترین لیست آزمایشهای روغن توربین استخراج میگردد.
استاندارد توربین سازهای مختلف در مورد آنالیز روغن توربین چیست؟
توربین سازهای مختلف درمورد شرایط روغنی که قرار است در توربین استفاده شود، اظهار نظر کرده اند و این اظهار نظر را در قالب استاندارد به مشتریانشان ارایه داده اند.
به عنوان مثال کمپانی General Electric استاندارد GEK، شرکت ALSTOM استاندارد HTGD و SIEMENS با استاندارد TLV مشخصات فنی مورد نیاز روغن را معرفی کرده اند.
آزمایشگاههای مرجع آنالیز روغن توربین چه لیستی را پیشنهاد دادهاند؟
هرکدام از آزمایشگاههای مرجع بستههای پیشنهادی مخصوص به خودشان را در مورد آزمایش روغن توربین ارائه میدهند. در این بخش آزمایشهای معرفیشده توسط این آزمایشگاهها بهمنظور آنالیز روغن توربین را بررسی مینماییم.
آزمایشگاه SIGNUM
آزمایشگاه سیگنام signum oil analysis از زیرمجموعههای شرکت موبیل است و سالانه حدود 1.5 میلیون آنالیز روغن را انجام میدهد. پارامترهای مورد نظر این آزمایشگاه برای آنالیز انواع روغنها از جمله روغن توربین بخار و توربین گاز در تصویر زیر نشان داده شده است. همانطور که مشاهده میکنید، این آزمایشگاه برای آزمایشهای روتین روغن توربین، اندازهگیری ویسکوزیته، آب، شاخص فرسایش ذرات آهنی (PQ)، شمارش ذرات و آنالیز عنصری را معرفی کرده است.
برای مشاهده لیست آزمایش پیشنهادی آزمایشگاه SIGNUM برای آنالیز روغن هر دستگاه، اینجا کلیک کنید.
آزمایشگاه TESTOIL
آزمایشگاه تست اُیل TESTOIL از سال 1998 فعالیت خود را در نقاط مختلف دنیا شروع کرده است. همانطور که در تصویر زیر مشاهده میکنید، آزمایش عدد اسیدی، رنگ، جداپذیری از آب، کف، FT-IR، آب، شمارش ذرات، Patch Test، ruler، RBOT، محافظت در برابر زنگزدگی، آنالیز عنصری، وارنیش و ویسکوزیته روغن توسط آزمایشگاه TEST OIL برای پایش وضعیت روغن توربین ارائه شده است.
برای مشاهده لیست کامل آزمایش های روغن در آزمایشگاه TESTOIL اینجا کلیک کنید.
آزمایشگاه ANALYSTS,INC
آزمایشگاه ANALYSTS,INC در بسته TOM که از زیر مجموعه های استاندارد ASTM D 3427 می باشد، آزمایش آنالیز عنصری، ویسکوزیته، عدد اسیدی، آب، رنگ، محافظت از زنگزدگی، شمارش ذرات و RBOT را به منظور انجام پایش وضعیت روغن توربین پیشنهاد کرده است.
شرکت HY-PRO
حوزه اصلی شرکت HY-PRO تولید دستگاه های تصفیه و فیلتراسیون روغن می باشد اما در مورد پایش وضعیت روغن توربین و آنالیز روغن نیز راهکاره ها و پیشنهاد های سودمندی ارائه داده است.
به عنوان مثال این شرکت پریود آزمایش RBOT روغن را شش ماهه و یک ساله معرفی میکند.
آزمایشگاه شِللوبآنالیست shell-lubeanalyst
آزمایشگاه شللوبآنالیست زیرمجموعه شرکت شِل است. این نهاد برای پایش وضعیت روغن توربین، آزمایشهای رها سازی هوا، فروگرافی مشاهداتی، محافظت از زنگزدگی، آزمون کف مرحله اول، دوم و سوم، Patch Test، شمارش ذرات، عدد اسیدی، ویسکوزیته، آب، قابلیت تفکیکپذیری آب از روغن، RBOT، آنالیز عنصری و PQ را در چهار نوع سطح مختلف پیشنهاد داده است.
آزمایشگاه موبیل
لیست ارائه شده توسط آزمایشگاه موبیل برای ارزیابی پارامترهای روغن توربین در تصویر زیر نشان داده شده است. این آزمایشگاه برای ارزیابی روغن توربین، آزمایشهایی در بازههای زمانی ماهیانه، سه ماهه و سالیانه پیشنهاد داده است.
بهترین لیست آزمایش جهت پایش وضعیت روغن توربین چیست؟
قبل از هر چیز باید گفت، تعیین سلامت روغن و تصمیمگیری در مورد ادامه کارکرد توربین و روغن توربین، مستلزم آن است که به تاریخچهای منسجم و قابلتحلیل از پارامترهای مهم روغن دسترسی داشته باشید. به همین علت، انجام آنالیز روغن در فواصل زمانی مناسب اهمیت ویژهای دارد. به عنوان مثال بعضی آلودگیها مثل آب ممکن است بهطور ناگهانی به روغن توربین وارد شوند؛ در این شرایط اگر زمان تناوب نمونهگیری طولانی باشد، بیتردید تا رسیدن به موعد آزمایش، آب واردشده به روغن توربین از چشم بهرهبرداران توربین دور میماند. بنابراین زمان تناوب سالانه برای آزمایش میزان آب، زمان زیادی است. در مقابل، بعضی خواص روغن مثل RBOT به تدریج تغییر میکنند و بنابراین لازم نیست ماهیانه آزمایش شوند؛
با این دیدگاه و مشابه رویه اتخاذشده توسط استانداردها و آزمایشگاههای مرجع روغن، لیست آنالیز روغن توربین بخار و توربین گازی در جدول زیر آورده شده است.
یادآوری میشود که آزمایشهای تفکیکپذیری آب از روغن، بازدارنده زنگزدگی و خوردگی و آلودگی میکروبی (ردیف 17، 18 و 19) فقط مربوط به روغن توربین بخار میباشد.
بهتر است که حجم روغن موردنیاز برای انجام آزمایش از کارشناسان فنی آزمایشگاه سؤال شود؛ اما بهطورکلی پیشنهاد میگردد، یک و نیم لیتر از روغن توربین به آزمایشگاه ارسال گردد.
برای آشنایی با آزمایش “ویسکوزیته” اینجا کلیک کنید.
برای آشنایی با آزمایش “عدد اسیدی” اینجا کلیک کنید.
برای آشنایی با آزمایش “آب” اینجا کلیک کنید.
برای آشنایی با آزمایش “شمارش ذرات” اینجا کلیک کنید.
برای آشنایی با آزمایش “آنالیز عنصری” اینجا کلیک کنید.
چه پارامترهایی از روغن به انجام آزمایش نیاز دارد؟ و این پارامترها در چه محدوده ای باید باشد؟ در ویدئو زیر پاسخ این سوال را ببینید.
زمان تناوب آنالیز روغن توربین
یکی دیگر از سؤالهایی که قرار بود در این مقاله پاسخ داده شود این است که: زمان تناوب آنالیز روغن توربین چقدر است؟ به بیان سادهتر، روغن توربین را هر به چند ماه به آزمایشگاه ارسال کنیم؟ بهصورت کلی زمان تناوب آنالیز روغن ماشین تابع چهار عامل زیر است:
عمر روغن
همانطوری که در مقالههای قبل توضیح داده شد، روغن توربین به مرور زمان پیر میشود. بنابراین در اواخر عمر روغن باید تعداد نمونههای روغن با فاصله زمانی کوتاهتری به آزمایشگاه ارسال شوند.
عمر تجهیزات سیستم روانکاری روغن توربین
ساعت کارکرد توربین دومین عامل تعیینکننده زمان تناوب آزمایش روغن توربین است. دادههای آماری نشان میدهند که در اوایل راهاندازی توربین و همچنین اواخر عمر توربین خرابیهای بیشتری گزارش میشوند. شبیه ما انسانها که یک نوزاد و همچنین یک فرد مسن هر دو آسیبپذیرتر از شخص بالغ هستند. بنابراین پیشنهاد میشود در اولین سال شروع به کار توربین، آنالیز روغن در بازه زمانی کوتاهتری (به عنوان مثال سه ماه) انجام شود تا مشکلات اولیه (مثلاً ورود آب به روغن از مبدل حرارتی) زودتر شناسایی گردند. در سالهای بعدی فواصل نمونهگیری را افزایش دهید و دوباره در انتهای عمر توربین که ماشین پیر و فرسوده میشود تعداد دفعات نمونهگیری را افزایش دهید.
پیامدهای اقتصادی
مسئله خسارت اقتصادی نیز در تعیین زمان تناوب آنالیز روغن اثرگذار است. به عنوان مثال اگر روغن توربین گازی دچار مشکل شده باشد و به علت تأخیر در ارسال نمونه به آزمایشگاه این مشکل از دید کاربران توربین مخفی بماند ممکن است منجر به خاموشی توربین شود. این مسئله شوخیبردار نیست و علاوه بر هزینههای گزاف تعمیراتی به جریمههای سنگین عدم تولید نیز خواهد انجامید.
شرایط کاری توربین
این بخش را با یک مثال توضیح میدهیم. یک توربین گازی V94.2 که در منطقه گرمسیر و شرجی کشور مثل عسلویه نصب شده است نسبت به توربین گازی V94.2 مشابهی که در شهرهای خنک و خشک ایران مثل اصفهان شرایط محیطی خشنتری را تجربه میکند؛ بنابراین روغن این دو توربین از نظر رطوبت و دمایی محیط وضعیت متفاوتی را تجربه میکنند. از طرفی تصور نمایید توربین نصبشده در عسلویه روزانه خاموش و روش میشود و فقط در شرایط پیک برق مشارکت میکند؛ از این رو، روغن این توربین نوسان دمایی زیادی را تحمل میکند. اما توربین نصبشده در اصفهان همواره در حال کار است و به همین نوسان دمایی کمتری نسبت را تجربه میکند. در این شرایط روغن توربین عسلویه شرایط دشوارتری نسبت به نمونه اصفهانی دارد و از این جهت باید زودتر پایش وضعیت شود.
نظر استاندارد ASTM D 4378 درمورد زمان تناوب آزمایش روغن توربین گازی و بخار
استاندارد ASTM D 4378 برای توربینهای گازی و بخار که در اولین سال شروع به کارشان هستند بازه یک ماه و سه ماه را پیشنهاد داده است؛ اما در سالهای بعد بازه زمانی چهار ماه و شش ماه را معرفی نموده است. همچنین با شدتگرفتن زوال و تخریب روغن توربین و همچنین مشاهده شرایط غیرعادی در وضعیت روغن، زمان تناوب نمونهگیری باید به نصف کاهش داده شود.
برای دانلود مقاله « پارامترهای آزمایش روغن توربین، دوماهنامه نگهداری و تعمیرات در صنایع معدن، سیمان و فولاد، سال یازدهم، شماره پنجاه و پنج، صفحات 44 الی 48، مهر و آبان ماه 1400 » به لینک زیر بروید.
پارامتر ها ی آزمایشگاهی روغن توربین
