روغن و گریس تقلبی را چگونه شناسایی کنیم؟ – فیلم رایگان

در این فیلم کاملا کاربردی و عملی قصد داریم تجربه سالها فعالیت نیروگاهی در زمینه روش تشخیص روغن و گریس تقلبی از اصلی را با شما به اشتراک بگذاریم.

برای دانلود ویدئو اینجا کلیک کنید

عدم وجود نمایندگی فروش از یک طرف و کاربرد بسیار زیاد برند Shell از طرف دیگر، باعث ترغیب سودجویان در زمینه فروش روغن و گریس تقلبی Shell به جای روغن اصلی شده است. در ادامه راهکارهای عملی نحوه تشخیص روغن و گریس تقلبی Shell با ذکر مثال های واقعی آورده شده است.

مرحله اول در تشخیص روغن و گریس تقلبی: سفارش گذاری

مهمترین نکته در بحث شفارش گذرای کلیه تجهیزات صنعتی از جمله روانکارها، شناسایای نمایندگی های مجاز و تایید شده کارخانه سازنده می باشد. اگر کارخانه تولید کننده روانکار داخلی باشد مثلا شرکت نفت بهران، شناسایی نمایندگی مجاز کار ساده ای است.

شما با مراجعه به وبسایت شرکت نفت بهران و بخش دفاتر خدمات مهندسی، متوانید به لیست نمایندگی مجاز فروش دسترسی داشته و با خیال راحت نسبت به خرید روانکار اقدام نمایید.

ولی اگر روغن خارجی باشد مسئله پیچیده تر میشود.

شخصا با شرکت های زیادی برخورد کرده ام که همگی ادعای نمایندگی رسمی فلان کارخانه یا برند را داشته اند. همین الان اگر در اینترنت سرچ کنید “نمایندگی رسمی روغن موبیل” چندین شرکت ادعا میکنند که نمایندگی رسمی هستند. اما موبیل یک برند آمریکایی بوده و طبق قانون ایالات متحده، اگر شرکت آمریکایی در ایران نمایندگی داشته باشد، آن شرکت مجرم بوده و جرایمی سنگینی از جمله زندان در پی خواهد داشت. لازم به ذکر است شرکت هایی ثبت شده در سایر کشورها (مثلا شرکت های اروپایی) که 51% سهام آنها مطعلق به اشخاص آمریکایی است، مشمول این قانون می باشد.

سوال: از کجا بفهمیم شرکت X نماینده رسمی برند Y در ایران است؟

قبل از هرچیز باید برند Y غیر آمریکایی بوده و کمتر از 51% سهامدران آن آمریکایی باشد. در ادامه مرجع اینکه شرکت X نماینده رسمی شرکت Y  در ایران هست یا نیست، استعلام از اتاق بازرگانی ایران است. شما به عنوان مشتری میتوانید شخصا این استعلام را از اتقاق بازرگانی ایران گرفته و یا از شرکت X بخواهید مستندات خودش را در این زمینه ارائه دهد. جالب است بدانید که این مورد بین المللی می باشد. مثلا چند وقت پیش به یکی از شرکت های بزرگ ایران در مورد خرید سنگینی از شرکتی روسی مشاوره میدادم. در حین خرید تصمیم گرفتیم که از اتاق بازرگانی روسیه، نمایندگی مجاز بودن این شرکت را استعالام کنیم. هزینه استعلام 50 دلار بود و درنهایت مشخص شد که آن شرکت روسی، نمایندگیِ آن برند خاص نبوده و قصد کلاه برداری داشته است. بسیاری از سودجوها بشکه های روغن را در ایران پرکرده و در زمان فروش با ارائه مدارکی جعلی از گمرک ادعا میکنند که روغن وارد ایران شده است. بنابراین شما باید از تامین کننده روغن بخواهید که زمان ورود روغن به گمرک و قبل از ترخیص آن به شما اطلاع دهد. تا در زمان ترخیص روغن، شما و یا نماینده شما در گمرک حضور داشته و از وارداتی بودن روغن اطمینان حاصل نمایید.شایان ذکر است، شرکت های بازرسی معمولا در کشورهای متعددی نماینده دارند و شما میتوانید با عقد قرارداد با این شرکت ها از خدمات بازرسی آنها استفاده کنید.

بررسی COO یا Certificate Of Origin و شناسایی محل بارگیری روغن کدام کشور است؟

به عنوان یک راهکار بسیار کارامد به شما توصیه میکنم از تامین کننده بخواهید، روانکار خریداری شده حتما شماره ثبت داشته باشد و این خرید در سیستم Certificate Of Origin (CO0)  یا سیستم یکپارچه اروپا ثبت شده باشد. این مسئله شبیه استعلام آگهی روزنامه رسمی شرکت و ثبت شرکت سایت در www.rrk.ir می باشد. در نهایت شما میتوانید با وارد شماره Certificate، از اصل بودن آن و محل های بارگیری اطمینان حاصل نمایید.

نکته بسیار مهم دیگر در شناسایی روغن اصلی خارجی توجه به محل بارگیری روغن است. حتما به این نکته دقت کنید که در کشوری که روغن بارگیری شده است (مثلا رومانی) کارخانه تولید این روغن وجود داشته باشد. همچنین به عنوان یک راهکار بسیار سودمند میتوانید از تامین کننده بخواهید که ایمیل آدرس شما را در قسمت “گیرندگان رونوشت مخفی” اضافه کند. در این حالت شما در جریان مراحل خرید از زمان بارگیری در کارخانه تا زمان ورود به گمرک ایران، قرار خواهد گرفت. البته باید به این نکته توجه داشته باشید که بعضی از سودجوها روغن تقلبی را با کشتی به بنادر کشورهای اروپایی ارسال کرده و با اخذ بارنامه از بنادر آن کشورها سعی در فریب دادن شما دارند. در پایان ذکر این نکته اهیمت دارد که Batch number نوشته شده روی برچسب بشکه های روغن باید با اعداد Batch Number ذکر شده در COO مطابقت داشته باشد. به عنوان مثال اگر Batch Number نوشته شده روی برچسب چسبیده به بشکه روغن شل به صورت 12014902T12404NOV22 باشد، در COO باید 12014902 ذکر شده باشد.

Batch Number روغن Shell حاوی چه اطلاعاتی است؟

اجازه دهید تفسیر اطلاعات Batch Number را با یک مثال خدمتتان توضیح دهیم، فرض کنید بچ نامبر روغن به صورت 12014902T12404NOV22 باشد، در این کد عدد T نشان دهنده کشور تولید کننده روغن است و در اینجا منظور از T کشور ترکیه است.  از این حرف D باشد به معنی آلمان و اگر S باشد یعنی این روغن در کشور سوئیس تولید شده است. عدد سه رقمی بعد از حرف (در اینجا عدد 124) کد شرکت سازنده این روغن در همان کشور است. مثلا T124 کد مربوط به شرکت سازنده روغن در ترکیه است. عدد دو رقمی بعدی (در اینجا 04) نشان دهنده روز تولید است که همراه ماه تولید و سال تولید آورده شده است. به عبارت دیگر در Batch Number ذکر شده در این مثال بالا در چهارم نوامبر 2022 تولید شده است.

بررسی COA یا Certificate Of Analysis

COA مخفف عبارت Certificate Of Analysis است که نتایج آنالیز روغن در زمان تولید به عنوان یک گواهی نامه ارائه مینماید. این گواهی نامه علاوه بر نتایج آزمایش های روغن، تاریخ تولید و Batch number روغن را نیز شامل می باشد. در تصویر زیر نمونه ای از COA آورده شده است. پیشنهاد می‌شود، نمونه روغن خریداری شده را به آزمایشگاه مورد توافق طرفین (یعنی خریدار و فروشنده) ارسال کنید و نتایج آن را با اطلاعات QOA مقایسه نمایید.

مرحله دوم تشخیص روغن و گریس تقلبی: بازدید ظاهری بشکه، سطل و برچسب

در اینجا برای شما خواننده گرامی این مقاله نکاتی بسیار مهم در خصوص ظاهر بشکه ها و سطل های روغن Shell اصلی بیان میکنdم.

حجم روغن

در صورتی که بشکه های روغن Shell در کشورهای اروپایی بسته بندی شده باشد، حجم روغن ذکر شده روی بشکه روغن 209 لیتر است و در صورت بسته بندی روغن در آمریکا، حجم روغن عنوان شده روی برچسب بشکه روغن 208.1 لیتر می باشد.

شکل ظاهری بسته بندی

از سال 2017 سطل های Shell به صورت دو سطل تو در تو ،  طراحی کرده است. پیشنهاد میکنم حتما در زمان تحویل بشکه یا سطل روغن از فروشنده، به سایت Shell مراجعه کرده و در جریان آخرین تغییرات در شکل بسته قرار بگیرید.

رنگ سطل و بشکه

معمولا سطل های روغن و گریس Shell به رنگ خاکستری و مشکی است. همچنین رنگ سطل در بعضی محصولات Shell زرد می باشد، اما رنگ نارجی، متعلق به سطل محتوی روغن و گریس تقلبی است.

برچسب مخفی چیست؟

تمای برچسب هایی استفاده شده در محصولات Shell دولایه میباشد. به این صورت که اگر برچسب اول را باز کنید، برچسپ دومی زیر برچسب اول وجود دارد. دانستن همین نکته بسیار مهم در تشخیص روغن و گریس تقلبی بسیار سودمند می باشد.

تمای برچسب هایی استفاده شده در محصولات Shell دولایه میباشد.

لازم به ذکر است نوشته های سیاه و سفید باید هم روی برچسب زیرین و هم زیر برچسب بالایی پرینت شده باشد.

در بسته بندی Shell تاریخ انقضا ذکر نمی‌شود

روی هیچ کدام از بسته بندی های Shell تاریخ انقضا یا Expiry date ذکر نمی‌شود. بنابراین همانطور که در تصویر زیر مشاهده میکنید با دیدن تاریخ انقضای چاپ شده روی سطل روغن Shell Tivela S میتوان نتیجه گرفت که این روغن تقلبی است. شایان ذکر است در بعضی محصولات Shell به حداکثر زمان مجاز استفاده از روغن با عبارت use by date اشاره شده است.

Batch Number چگونه تفسیر می‌شود؟

Batch Number ثبت شده روی تمای محصولات Shell به صورت ترکیبی از اعداد و حروف لاتین بوده و اطلاعاتی درمورد زمان تولید و کشور تولید کننده را به مصرف کننده میدهد. در Batch Number محصولات Shell تنها در دو مورد از حروف لاتین استفاده میشود:

1- ماه تولید: مثلا اگر روغن در سپتامر تولید شده باشد در Batch Number از عبارت مخفف “SEP” استفاده میشود.

2-کشور تولید کننده: مثلا اگر روغن در کشور آلمان تولید شده باشد، از عبارت DE که مخفف بین المللی کشور آلمان است،در Batch Number استفاده میشود.

نکته بسیار مهم: تنها حرروف لاتین استفاده شده در Batch Number محصولات Shell فقط مربوط “ماه تولید” و “کشور تولید کننده” می باشد.

بررسی موردی Batch Number روغن Shell Omal 320

همانطور که مشاهده میکنید، حروف مربوط به ماه تولید در این محصول Shell کاملا نامفهوم بوده و لذا روغن تقلبی است.

همچنین کشور تولید کننده در Batch Number با کشور تولید کننده روغن که در پایین برچسب اشاره شده کاملا متفاوت است.

تغییر نام محصولات

اطلاع از سالی که یک محصول shell تغییر نام یافته است در تشخیص اصلی بودن بسیار مهم است. در طول این چند سال به سطل ها و بشکه های روغن زیادی برخورد کرده ام که تاریخ تولید آنها با تاریخ تغییر نام آنها مغایرت دارد. به عنوان مثال از سال 2011 روغن Shell Tivela S 460 به Shell Omala S4WWE 460 تغییر نام داده است. در نتیجه روغن تصویر زیر که در سال 2015 تولید شده!!!!، تقلبی است.

همچنین در کلیه محصولات shell در صورت تغییر نام، اسم روغن قبلی به طور کامل ذکر میشود. مثلا در تصویر زیر اسم کامل روغن قبلی 68 Shell Tellus بوده که به غلط  Tlluse oil ذکر شده است. بنابریان روغن این سطل تقلبی می باشد.

نام های جدید محصولات Shell در تصویر زیر آورده شده است.

محل تولید

در هیچ کدام از برچسب های Shell عبارت “Made in” استفاده نمیشود. همانطور که در تصویر زیر مشاهده میکنید استفاده از عبارت “Made in Germany” روی برچسب، نشان دهنده تقلبی بودن این روغن 220 Shell Paolina است.

در هیچ کدام از برچسب های Shell عبارت “Made in” استفاده نمیشود.

چک کردن اطلاعات برچسب در سایت تولید کننده روغن

به عنوان مثال با مراجعه به آدرس www.ac.shell.com و نوشتن کد 16 رقمی درپوش ظرف روغن در وبسایت shell میتوانید از صحت روغن مطلع شوید.

مرحله سوم در تشخیص روغن و گریس تقلبی: ارسال نمونه روغن به آزمایشگاه روغن

در صورتی که با انجام مراحل بالا، باز هم اصلی بودن روغن برای شما محرز نشد، پیشنهاد میکنم از سطل یا بشکه های روغن به صورت رندم و اتفاقی نمونه برداری کرده و به آزمایشگاه روغن ارسال نمایید. روش صحیح نمونه گیری و اطمینان از تمیزی ظرف نمونه گیری بسیار اهمیت دارد.

مقاله نمونه گیری روغن را مشاهده کنید.

ممکن این سوال در ذهن شما وجود داشته باشد که کدام پارامتر های روغن باید آزمایش شود تا روغن و گریس تقلبی را تشخیص بدهیم؟ اجازه دهید پاسخ این سوال را در قالب این دو مثال واقعی خدمت شما ارائه دهم،

روغن گیربکس فن های acc نیروگاه سیکل ترکیبی

چندی پیش، مدیران یک نیروگاه سیکل ترکیبی از من خواستند در زمینه خرید روغن فن های ACC مربوط به سیستم کولینگ اصلی توربین بخار به آنها مشاوره دهم. از این گیربکس، در فن های ACC مربوط به سیستم کولینگ اصلی نیروگاه سیکل ترکیبی، استفاده میشود.

HANSSEN

شرکت HANSSEN سازنده این گیربکس بوده و در مورد نوع روغن و گریس  مجاز به استفاده در ماشین را تعیین میکنند. در تصویر زیر روغن های مجاز به استفاده در گیربکس شرکت HANSSEN مدل PVPDA2U-ACC را مشاهده میکنید. روغن مورد استفاده در گیربکس این فن ها از محصولات Shell و برند Omala S4 GX 220 بود.

پس از بررسی های فنی و تجاری تامین کننده های مختلف، یک تامین کننده انتخاب شد. با تامین کننده قرار گذاشته شد که از بشکه های روغن پس از تحویل گیری در نیروگاه، نمونه گیری روغن انجام شود. در نهایت نمونه روغن جهت انجام آزمایش های این جدول به آزمایشگاه ارسال گردید.

سپس نتایج نمونه روغن ارسالی به آزمایشگاه با نتایج آزمایش های گرفته شده از بشکه های روغن در کارخانه Shell مقایسه شد. در نهایت یکسان بودن نتایج تا حد زیادی اصلی بودن روغن را تایید میکرد. با این وجود از آنجایی که Shell در ایران نمایندگی رسمی ندارد، نتایج نمونه روغن گرفته شده در نیروگاه به همراه تصاویر تمامی قسمت های بشکه های روغن توسط نمایندگی HANSSEN در کشور بلژیک، به شرکت Shell ارسال گردید. در پایان با اعلام نظر Shell مبنی بر اصلی بودن این روغن  نسبت به تعویض روغن فن های ACC اقدام شد.

بررسی یک مثال واقعی: روغن موتور تقلبی و خسارت به 150 اتوبوس 

انجام تست های فیزیکی شیمیای روغن در تشخیص کیفیت روغن، شرط لازم است اما کافی نیست. چندوقت پیش یک شرکت اتوبوس‌رانی در یکی از شهرهای بزرگ کشورمان به خرید روغن دنده از یک شرکت خارجی اقدام نمود. پس از تزریق روغن به اتوبوس‌ها، در فاصله کوتاهی 150 عدد از اتوبوس‌ها از ناحیه گیربکس دچار آسیب‌های جدی شدند. جالب است که بدانید قبل از تزریق به  این روغن اتوبوس‌ها، خواص فیزیکی و شیمایی روغن با نتایج قابل قبول آزمایش‌ روغن تایید شده بود. حالا سوالی که ذهن شما را مشغول کرده است این است: مشکل روغن چه چیزی بود؟

مشکل روغن: شرکت خارجی با ادتیوی که تاریخ مصرف آن گذشته بوده به تولبد روغن اقدام کرده بود و متاسفانه تست‌های فیزیکی و شیمیایی نمی‌توانست این مشکل را شناسایی کند.

سوال از کجا به متوجه شویم از ادتیو تاریخ گذشته در روغن استفاده شده است یا نه؟

پاسخ: با انجام تست‌های تخصصی که با ایجاد شرایطی مشابه شرایط کاری روغن انجام می‌شود.

به عنوان مثال تست‌های زیر تعیین کننده کیفیت ادتیو EP استفاده شده در روغن‌های هیدرولیک و دنده می‌باشد.

• 4BALL WEAR TEST: مخصوص روغن هدیرولیک
• 4BALL EP TEST: مخصوص روغن دنده
• TIMKEN OK LOAD
• FZG TEST : مخصوص روغن دنده بوده و در ایران فقط شرکت نفت بهران و پژوهشکاه صنعت نفت به دستگاه FZG TEST مجهز می‌باشند.

همانطور که در شکل زیر مشاهده می‌کنید، به شفت دستگاه بارهای متفاوی اعمال شده و بیشترین باری که دنده اصطلاحا “رد” کند، به عنوان نتیجه تست گزارش میشود. به عنوان مثال در روغن‌های دنده، STAGE بیشتر از 10 برای تست FZG عدد قابل قبولی است.

مرحله چهارم در تشخیص روغن و گریس تقلبی: گواهی حسن انجام کار

یکی از راهکار سودمند در شناسایی فروشندگان معتبر، داشتن گواهی حسن انجام کار از شرکت های قوی می باشد. به عنوان مثال، اگر شرکتی از چندین نیروگاه درخصوص تامین روغن shell، نامه حسن انجام کار داشته باشد میتوان با اعتماد بیشتری درخصوص تامین روغن از آن شرکت اقدام کرد.

در پایان امیدوارم این مقاله در تشخیص روغن و گریس تقلبی و جلوگیری از ورود آنها به مجموعه صنعتی شما، سودمند واقع شده باشد. ممنون میشم شما تجربیات خودتون را در همینجا با ما در میان بذاریم.